Documentaire: De regels van Matthijs


Ik weet niet zoveel van autisme. Ik heb er een aantal films over gezien, een documentaire hier en daar, en wat over gelezen. En zo nu en dan hoor je van een bekende die er last van heeft. Maar echt weten wat het inhoudt om ermee te leven? Wat er in het hoofd omgaat van iemand met autisme? Nee. Daarom was ‘De Regels van Matthijs’ ook zo’n openbaring.

Je hebt er vast wel van gehoord, het is dé documentaire deze week. Afgelopen maandag zond de NCRV op Nederland 2 de documentaire van Marc Schmidt uit. Marc filmde zijn jeudgvriend Matthijs. Matthijs werd op zijn 28e gediagnosticeerd met autisme en laat de kijker binnen in zijn hoofd en leven. Hij deelt zijn gedachtes, reflecteert op zichzelf, en laat zien hoe hij leeft.
Wat een beklemmende ervaring. Zijn huis is zijn veilige haven, waar hij veilig is voor de buitenwereld. Maar het is zo’n grote troep dat de stof er meters dik ligt, de vieze vaat overal staat uitgestald, en hij papieren uit duizend jaar voor christus bewaart (vermoed ik). Matthijs klust in zijn badkamer. Maar het is heel chaotisch in zijn hoofd, en dus duurt die situatie al heel erg lang. De woningbouwstichting gaat er niet mee akkoord, en besluit hem na een tijdje uit zijn huis te zetten.

Matthijs snapt er niets van. Hij heeft zich netjes aan de regels gehouden, die hij helemaal heeft uitgedacht. Als iemand anders die regels breekt, kan hij zichzelf niet in de hand houden. Hij barst in zulke schreeuwbuien uit, dat ik in elkaar kromp van schrik en angst veilig op de bank achter de tv. Wat moet het erg zijn als de wereld zo moeilijk te begrijpen is. Matthijs neemt zelfs telefoongesprekken op, zodat hij kan leren wat mensen eigenlijk bedoelen als ze iets zeggen. Wat moet je je verdwaald voelen. Alleen. Donker.

De uitzetting uit zijn huis is voor Matthijs de druppel. Hij zei dat hij zelfmoord zou plegen als hij uit huis gezet werd. En als hij iets belooft, dan komt hij het na is zijn credo. Niet lang erna pleegt Matthijs inderdaad zelfmoord. Een heftig slotstuk van een indringende documentaire. Mijn haren gingen een aantal keer recht overeind staan.

Daarentegen vind ik dat de documentaires wel gebreken toont. Het is wel erg eenzijdig. De familie van Matthijs, zijn geschiedenis, zijn hulpverleners of andere omstanders worden niet gesproken. Zo blijft het een erg eenzijdig beeld. Maar het biedt door alleen Matthijs te spreken juist wel een heel intiem inkijkje in het leven van een autist. Het maakt me verdrietig dat we het leven voor hem niet makkelijker hebben kunnen maken, en dat hij geen andere uitzag dan de dood.

Jammer. Want Matthijs blijkt boven alles een heel mooi mens. Lief, grappig, en ontzettend slim. Hij heeft hele theorieën ontwikkeld over de mensheid.Interessant en lief om te zien. Aandoenlijk. Zijn blauwe ogen, soms heel helder, soms woest, soms in de war, snijden door je ziel. Ga dat zien.

Heb jij de documentaire ‘De Regels van Matthijs’ gezien? Wat vond je ervan?

Bron foto’s: katfilm.nl, entertainment.nl.msn.com

Advertenties

5 gedachten over “Documentaire: De regels van Matthijs

  1. Mooi verslag over de prachtige documentaire.

    Ik vond het mooi dat de documentaire alleen hij getoond werd.
    Autisme is namelijk het probleem niet, het zijn de regels van de samenleving waar het mee botst. De ongeschreven regels en dingen die mensen onuitgesproken van elkaar verlangen.

    Om het vanuit Matthijs te laten zien snap je zijn wereld.

    Ik ben geschokt over vooral het laatste gesprek met hulpverlening, waarbij de opname er doorgedrukt werd, aan het feit dat hij uit zijn huis moest even werd voorbijgegaan (dat is nogal wat met autisme!) en vooral door de koude benadering naar hem toe. Een kinderachtig toontje. Suggestief taalgebruik…

    Het maakt mij ook verdrietig dat we hem het leven niet makkelijker hadden kunnen maken. Misschien had hij niet “gered” kunnen worden, maar als hij lekker in een eigen woning had kunnen blijven knutselen mét andersoortige hulp / coaching / gesprekken gericht op zijn talenten dan had hij meer zelfvertrouwen kunnen ontwikkelen om het leven beter aan te kunnen.

    Zelfvertrouwen is het allerbelangrijkste is bij mensen met autisme en daar is (vooral in het laatste gesprek van de crisisopname) volledig aan voorbijgegaan. Geen liefdevol, begripvol woord is gevallen, terwijl het een heftige beslissing is.

    Schaamtevol.

    Inderdaad een lieve, grappige, slimme en bijzondere man.. Matthijs..

  2. Ehmm. Ik moest ‘m nog zien. En had er veel over gehoord, maar nog niet het einde. Jammer dat jij dat nu al in je blog hebt gezet, dat hoeft mijns inziens niet in een recensie… Maar goed, ga ‘m ondanks dat nog wel kijken denk ik.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s